Skip to main content

Posts

रामः (राम) अकारांत पुर्लिंग शब्द रुप- Rāmaḥ (Rāma) akārānt purlinga śabda rupa Sanskrit(संस्कृत)

रामः शब्द अकारांत पुर्लिंग शब्द रुप के जैसै चलते है। नीचे दी गयी तालिका में राम के अलग अलग विभक्तियो के रुप है। इन्हे याद कर के आप सभी अकारांत पुर्लिंग सज्ञां शब्दो के रुप बना सकते हैं जैसै- ईश्वरः (God) , बालकः(Child) , मनुष्यः( Human) , नृपः( king) , विद्यालयः(school), ग्रामः(village) इत्यादि।   एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम रामः रामौ रामाः द्वितीया रामम् रामौ रामान् तृतीया रामेण रामाभ्याम् रामैः चतुर्थी रामाय रामाभ्याम् रामेभ्यः पंचमी रामात् रामाभ्याम् रामेभ्यः षष्ठी रामस्य रामयोः रामानाम् सप्तमी रामे रामयोः रामेषु सम्बोधन हे राम हे रामौ हे रामाः रामः (राम) अकारांत पुर्लिंग शब्द रुप

गृह (घर)अकारांत नपुंस्कलिंग शब्द रुप- Grha( ghara) akārānta napunsakaliṅga śabda rupa

गृह (घर)अकारांत नपुंस्कलिंग शब्द रुप -Grha( ghara) akārānta napunsakaliṅga śabda rupa गृह शब्द के रुप अकारांत नपुंस्कलिंग शब्द रुप के जैसै चलते है। नीचे दी गयी तालिका में गृह शब्द के अलग अलग विभक्तियो के रुप है। इनहे याद कर के आप सभी अकारांत नपुंसकलिंग सज्ञां के रुप बना सकते हैं जैसै- ज्ञानम्(knowledge), पुस्तकम् (book) , पुष्पम्(flower ) , जलम्(water) , सत्यम्(truth), भोजनम्(food), राज्यम्(state)इत्यादि। एकवचन द्विवचन बहुवचन  प्रथम गृहम् गृहे गृहाणि द्वितीया गृहम् गृहे गृहाणि तृतीया गृहेण गृहाभ्याम् गृहैः चतुर्थी गृहाय गृहाभ्याम् गृहेभ्यः पंचमी गृहात् गृहाभ्याम् गृहेभ्यः षष्ठी गृहस्य गृहयौः गृहाणाम् सप्तमी गृहे गृहयौः गृहेषु सम्बोधन हे गृह हे गृहे हे गृहाणि

Rama (laxmi) Aakarant streeling shabd roop

रमा (लक्ष्मी) आकारांत स्त्रीलिंग शब्द रुप रमा (rama)शब्द आकारांत स्त्रीलिंग शब्द रुप के जैसै चलते है। निचे दी गयी तालिका में रमा के अलग अलग विभक्तियो के रुप है। इन्हे याद कर के आप सभी आकारांत स्त्रीलिंग सज्ञां के रुप बना सकते हैं जैसै- बालिका (Girl), लता (name of girl) , कथा(story), क्रीड़ा (game ), पाठशाला(school ), विद्या(knowledge) इत्यादि। Rama shabd roop विभक्तियॉ एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम रमा रमे रमाः द्वितीया रमाम् रमे रमाः तृतीया रमया रमाभ्याम् रमाभिः चतुर्थी रमायै रमाभ्याम् रमाभ्यः पंचमी रमायाः रमाभ्याम् रमाभ्यः षष्ठी रमायाः रमयोः रमानाम् सप्तमी रमायाम् रमयोः रमानु सम्बोधन हे रमे हे रमे हे रमाः रमा (लक्ष्मी) आकारांत स्त्रीलिंग शब्द रुप

गुरु शब्द उकारांत पुर्ल्लिग शब्द रुप- Guru shabd roop

गुरु शब्द उकारांत पुर्ल्लिग शब्द रुप- Guru ke shabd roop गुरु शब्द उकारांत पुर्ल्लिग शब्द रुप के जैसै चलते है। निचे दी गयी तालिका में गुरु के अलग अलग विभक्तियो के रुप है। इनहे याद कर के आप सभी उकारांत पुर्ल्लिग सज्ञां के रुप बना सकते हैं जैसै- साधु, भानु (सुर्य का पर्यायवाची, a name of sun), शिशु(नवजात बालक, small child), वायु( wind),ऋतु(weather), शम्भु इत्यादि। विभक्तियॉ एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम गुरुः गुरू गुरवः द्वितीया गुरुम् गुरू गुरून् तृतीया गुरुना गुरुभ्याम् गुरुभिः चतुर्थी गुरवे गुरुभ्याम् गुरुभ्यः पंचमी गुरौः गुरुभ्याम् गुरुभ्यः षष्ठी गुरौः गुर्वोः गुरूनाम् सप्तमी गुरौ गुर्वो गुरुपु सम्बोधन हे गुरौ हे गुरू हे गुरवः गुरु शब्द उकारांत पुर्ल्लिग शब्द रुप

हरि (विष्णु) इकारान्त पुर्लिग शब्द

Hari Ikarant (इकारान्त) purling Shabd roop. In this post, we will learn about hari (हरि) shabd roop. Hari is an ikarant shabd, if we do a sandhi vichede of hari shabd ह् + अ + र् + इ = हरि, The last varn (alphabet) is इ making it an ikarant shabd. Also, hari (हरि) is a masculine(पुल्लिंग) shabd. Therefore, the Shabd roop will be ikarant purling. The following table has all the विभक्ति and कारक for hari shabd. In a similar way, other word forms can be made and remembered easily. You can access all shabd roop in this blog on our Sanskrit page . विभक्ति एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथमा हरि: हरी  हरय: द्वितीया हरिम् हरी हरीन् तृतीया हरिना हरिभ्याम्  हरिभि: चतुर्थी हरये हरिभ्याम्  हरिभ्य: पञ्चमी हरे:  हरिभ्याम् हरिभ्य: षष्ठी हरे: हर्यो: हरीनाम् सप्तमी हरौ  हर्यो: हरिषु सम्बोधन हे हरे हे हरी हे हरय:

नम्

नम् एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम पुरूष नमति नमत: नमन्ति मध्यम पुरूष नमसि नमथ: नमथ उतम पुरूष नमामि नमाव: नमाम:

पच्: पकाना ( to cook)

पच् एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम पुरूष पचति पचत: पचन्ति मध्यम पुरूष पचसि पचथ: पचथ उतम पुरूष पचामि पचाव: पचाम: